1.5 Có phải Đức tin và Khoa học mâu thuẫn nhau
Đôi khi đức tin và khoa học dường như mâu thuẫn nhau. Thật sự không phải vậy. Khoa học chưa bao giờ chỉ ra rằng niềm tin vào Đức Giêsu Kitô là phi lý. Hội Thánh không phản đối những nghiên cứu khoa học mà ngược lại có rất nhiều nhà khoa học Công Giáo (xem 1.1). Cũng có Học viện Khoa học giáo hoàng cho các ngành khoa học tự nhiên qua nhiều thế kỷ.
Tuy nhiên, Hội Thánh vẫn dạy rằng nghiên cứu khoa học phải ở trong giới hạn đạo đức và luân lý nhất định. Ví dụ, nghiên cứu không bao giờ được cố ý gây tổn hại đến nhân phẩm hay cuộc sống của con người. Vì lý do này, nghiên cứu liên quan đến việc giết chết phôi thai con người sẽ không được cho phép (xem 4.34).
# Tự do qua sự thật
Vài nhà khoa học và người có đức tin bị lúng túng trong chính cách nhìn thế giới của họ và không thể đưa những tư tưởng của họ ra bàn luận; họ không chấp nhận những điều trái ngược với chúng. Lịch sử có rất nhiều ví dụ về những cuộc thảo luận nóng bỏng, chẳng hạn như trường hợp của Galileo Galilei. Chúng ta không nên sợ sự thật, là những điều mà khoa học có thể khám phá ra. Chính Đức Giêsu đã nói: “Sự thật sẽ giải thoát anh em” (Ga 8, 32). Điều đó nghĩa là đương nhiên ta có thể đặt những câu hỏi, điều tra, và tiến hành các nghiên cứu khoa học. Làm thế sẽ giúp ta lớn lên trong đức tin, vì ta có thể nhìn thấy Thiên Chúa tạo nên thế giới tuyệt diệu như thế nào. Tuy nhiên, có những điều vượt quá sự hiểu biết của khoa học, vì không phải mọi thứ đều có thể chứng minh hoặc đo lường được. Ví dụ như việc nghiên cứu thần học cố gắng tìm câu trả lời cho những câu hỏi về Thiên Chúa.
# Công trình của Thiên Chúa
Khi nói đến cấu trúc phức tạp của vũ trụ, Đức Giáo Hoàng Bênêđictô XVI đã trích dẫn Thánh Vịnh nói rằng bầu trời đầy sao “tường thuật vinh quang Thiên Chúa” (xem Tv 19 (18), 1). Ngài nói thêm rằng những kết quả nghiên cứu khoa học có thể giúp ta có khả năng tôn vinh Thiên Chúa, vì chúng nâng cao sự hiểu biết của ta về định luật tự nhiên.
Qua đó, ta được khuyến khích để “nhìn xem các công trình của Thiên Chúa với lòng biết ơn” (Kinh Truyền tin, 21/12/2008). Đồng thời, ta cũng nên nhớ rằng Thiên Chúa thì luôn vĩ đại hơn những gì mà khoa học có thể khám phá về công trình tạo dựng của Ngài. Đó là lý do tại sao đức tin vào Chúa Giêsu Kitô là điều quan trọng nhất, vì chỉ có Ngài như là Con Thiên Chúa mới có thể mặc khải cho ta toàn bộ sự thật về Chúa Cha.
# Đức tin và khoa học
Công đồng Vatican II, một hội nghị quan trọng của Hội Thánh (xem 2.48), đã viết vào năm 1965 rằng Thiên Chúa “có thể được nhận biết nhờ ánh sáng tự nhiên của lý trí suy luận từ các thụ tạo” (Hiến chế Tín lý về Mặc khải của Thiên Chúa, 6).
Đức tin và khoa học đều quan trọng. Thánh giáo hoàng Gioan Phaolô II đã viết một thông điệp (thư của giáo hoàng) về mối quan hệ giữa đức tin và lý trí con người: “Đức tin và lý trí (Thông điệp Đức tin và lý trí) giống như hai cánh mà trên nó tâm hồn con người nâng lên đến sự chiêm ngắm sự thật; và Thiên Chúa đặt vào trái tim con người một khát khao nhận biết chân lý – nói ngắn gọn là để nhận biết chính Ngài – nhờ sự nhận biết và yêu mến Thiên Chúa, những người nam nữ cũng có thể đạt đến sự thật trọn vẹn về chính họ” (Thông điệp Đức tin và lý trí, lời giới thiệu).

| Có phải Hội Thánh đã sai lầm về Galileo Galilei?
Học giả người Ý Galileo Galilei (†1642) thường được đề cập đến như là một điển hình cho sự mâu thuẫn giữa nhà khoa học với Hội Thánh. Như diễn tiến câu chuyện, lãnh đạo Hội Thánh bắt Galileo im lặng chỉ vì ông đã nói rằng Thuyết Nhật tâm của Copernicus (†1543) là đúng, rằng trái đất xoay xung quanh mặt trời. Ý tưởng này đã gặp phải rất nhiều sự phản đối, cả trong và ngoài Hội Thánh và thiếu chứng cứ đầy đủ. Galileo bị ép lui về ở trong biệt thự của mình đến cuối đời. Tuy nhiên, người con gái của ông đã trở thành nữ tu. Sau đó Galileo được minh chứng là đã hoàn toàn đúng. Tuy nhiên, vụ việc Galileo phức tạp hơn điều được miêu tả, với sự hiểu lầm của cả hai phía, và nhiều vấn đề hơn là về hệ mặt trời. Khi chứng cứ khoa học trở nên rõ ràng, Hội Thánh đã chấp nhận trái đất quay quanh mặt trời. Những đóng góp của Galileo cho khoa học từ đó được vinh danh bởi Hội Thánh, và tên ông được xoákhỏi mọi sự buộc tội. Đức Giáo Hoàng Piô XII đã gọi ông là nhà khoa học vĩ đại (3/12/1939). Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II đã hối tiếc là Galileo đã chịu nhiều đau khổ bởi tay của những người lãnh đạo Hội Thánh (10/11/1979) và chính thức xin tha thứ cho những đối xử của họ đối với ông (12/3/2000) |
—-
Đọc thêm:
Khoa học và Tạo dựng:GLHTCG 282-289; TYGLHTCG 51; YOUCAT 41. Những luật trong sự sáng tạo:GLHTCG 339, 346, 354;
TYGLHTCG 62, 64; YOUCAT 45.
Sách: Tweets với Chúa

