2.4 Làm thế nào để trở thành giáo hoàng?

 2.4 Làm thế nào để trở thành giáo hoàng?

Khi Giáo hoàng qua đời, thì có nhiều việc phải làm gấp sau đó. Thi hài ngài được mặc lễ phục như khi dâng Thánh Lễ, và được đặt ra trước bàn thờ Thánh Phêrô. Sau cái chết của Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, nhiều triệu người đứng xếp hàng ngày và đêm, chờ đợi đến phút cuối cùng, để nói lời tạm biệt và cầu nguyện cho ngài (xem 2.50). Giáo hoàng thường được chôn cất trong hầm mộ dưới Vương cung thánh đường Thánh Phêrô.

# Trống toà!
Theo lẽ thường, Đức Giáo Hoàng phải được chôn cất tử tế, nhưng sự cần thiết chuẩn bị cho người kế nhiệm cũng phải được quan tâm. Ngai toà của giáo hoàng bị trống (trống toà). Các hồng y từ khắp thế giới sẽ về Rôma (xem 2.2). Thánh Lễ được dâng cho Đức Giáo Hoàng quá cố trong chín ngày (tuần cửu nhật). Sau đó, mật nghị hồng y bắt đầu. Đây là cuộc họp của tất cả các hồng y dưới 80 tuổi, cùng nhau bầu một vị giáo hoàng mới. Về lý thuyết, mỗi người nam Công Giáo đủ điều kiện để trở thành giáo hoàng – khi được đắc cử, vị tân giáo hoàng sẽ được thụ phong giám mục nếu cần thiết! Tuy nhiên trong thực tế, mật nghị sẽ chọn một trong những hồng y.

# Không liên lạc với bên ngoài
Trong mật nghị, các hồng y sống trong một khách sạn bên trong Vatican và chính thức gặp gỡ vào buổi sáng và buổi chiều tại Nhà nguyện Sistine. Bao lâu mật nghị còn tiếp diễn, họ không được tiếp xúc với bất cứ ai ở bên ngoài. Báo chí, Internet, TV và điện thoại di động không được sử dụng trong mật nghị. Từ mật nghị xuất phát từ chữ La tinh cum clave (“với một chìa khoá”), bởi vì các vị hồng y đang bị khoá cho đến khi họ chọn được vị giáo hoàng mới. Trong khi đó, thế giới bên ngoài chờ đợi và suy đoán về kết quả.
Tất nhiên có những ứng cử viên sáng giá để trở thành giáo hoàng (ứng viên đủ điều kiện). Nhưng một câu ngạn ngữ La Mã cổ đại nói rằng ai vào mật nghị như một giáo hoàng, thì đi ra chỉ là một hồng y. Điều ngược lại cũng xảy ra: năm 2013 khi hầu như mọi người đều nghĩ đức hồng y Jose Bergoglio, một ứng viên được yêu thích tại hội nghị trước đó vào năm 2005, đã quá già để làm giáo hoàng. Tuy nhiên, ngài trở thành Đức Giáo Hoàng Phanxicô!

# Bầu chọn
Trước mỗi vòng bỏ phiếu, các hồng y nhận được một mảnh giấy viết: “Eligo in Summum Pontificem…” (“Tôi chọn… làm giáo hoàng”). Từng người một, họ đến để đặt chiếc phiếu được gấp lại của họ trên một dĩa nhỏ được làm từ kim loại quý. Sau đó, mỗi lá phiếu được bỏ vào một chén vàng. Các vòng bỏ phiếu tiếp tục cho đến khi một ứng viên được bầu với hai phần ba số phiếu. Nếu một ứng cử viên được bầu, đầu tiên sẽ được hỏi là ngài có chấp nhận làm giáo hoàng hay không (ngài có thể nói không). Nếu vị này nói có, thì sẽ được hỏi ngài chọn tên mới là gì. Sau khi vị tân giáo hoàng mặc bộ áo chùng màu trắng,  mỗi hồng y đến chào kính đức tân giáo hoàng. Các cửa ở ban công quảng trường Thánh Phêrô được mở ra, và những lời truyền thống được công bố: “Habemus Papam!” (“Chúng ta đã có giáo hoàng!”).

—————–

Chiếc búa dùng để làm gì?
Khi Đức Giáo Hoàng qua đời, các hồng y nhiếp chính (camerlengo) có nhiệm vụ hủy chiếc nhẫn ấn của ngài với một cái búa bạc để ngăn chặn các tài liệu khỏi bị gian lận chứng thực với “chiếc nhẫn của người đánh cá”. Trước đây, cái búa được sử dụng để thử xem Đức Giáo Hoàng đã chết hay chưa. Người ta gõ nhẹ ba cái lên đầu của Đức Giáo Hoàng và gọi tên thánh của ngài. Nếu ngài không trả lời sau cái gõ thứ ba thì được tuyên bố là đã chết.

 

Làn khói trắng đến từ đâu?
Đối với các mật nghị, một bếp lớn với một ống khói qua mái nhà được đặt trong Nhà nguyện Sistine. Nhiều năm qua, hỡi ôi, khách du lịch tại Quảng trường Thánh Phêrô đã tìm kiếm trong vô vọng ống khói nổi tiếng đó. Mỗi buổi sáng và buổi chiều của mật nghị, các lá phiếu từ hai vòng bỏ phiếu được đốt cháy. Nếu chưa chọn được giáo hoàng, khói màu đen sẽ bốc lên để người dân tại Quảng trường Thánh Phêrô biết rằng họ nên tiếp tục cầu xin Chúa Thánh Thần hướng dẫn các hồng y trong mật nghị. Khói trắng bốc lên cho biết giáo hoàng đã được chọn. Nhưng để có khói trắng hoặc đen không phải là luôn luôn dễ dàng như bạn nghĩ. Trong mật nghị năm 2005, có gì đó xảy ra với bếp lò khiến toàn bộ Nhà nguyện Sistine ngập đầy khói, trong khi bên ngoài không nhìn thấy gì. Cũng không có gì bất ngờ nếu có điều không ổn với bếp lò, vì đã 27 năm kể từ cuộc bầu cử trước đó!

Đọc thêm:
Phẩm trật của Hội Thánh: GLHTCG 874-879, 935; TYGLHTCG 179-181; YOUCAT 140