2.20 Hoàng đế Constantinô đã thay đổi điều gì?

Ngày 28/10/312, Constantinô đã đánh thắng đối thủ của mình và làm chủ trên Đế quốc Tây Rôma. Trước trận đánh quyết định này, Constantinô đã mơ thấy một cây thánh giá với dòng chữ “Với dấu này ngươi sẽ chiến thắng” (“In hoc signo vinces”). Tin vào điều đó Constantinô đã giành được chiến thắng nhờ Đức Kitô. Constantinô đã trở nên rất thân thiện với Kitô Giáo, mặc dù vị hoàng đế này từ chối chịu phép rửa cho đến khi kết thúc cuộc đời của mình.

# Kết thúc những cuộc bách hại
Tháng Giêng năm 313, hoàng đế Constantinô đã chấm dứt cuộc bách hại các Kitô hữu với chiếu chỉ Milan. Các Kitô hữu không còn bị coi như những tội phạm, và được nhận lại những tài sản trước đó
đã bị tịch thu. Chính sách cai trị của Constantinô không những mang lại tính hợp pháp cho Kitô Giáo, mà còn là sự ổn định và thái bình toàn đế quốc (xem 2.19).
Cuối cùng, các Kitô hữu đã có thể sống công khai niềm tin của mình và được tham gia vào việc cai trị của đế quốc. Số Kitô hữu gia tăng nhanh chóng làm tăng nhu cầu về nơi phụng tự, nhiều cung điện sang trọng được hiến cho phụng vụ. Những Đại thánh đường, như đền thờ Thánh Gioan Lateranô tại Rôma và Nhà Thờ Mộ Chúa (Church of the Holy Sepulchre) tại Giêrusalem, được xây dựng trong thời gian này (xem trong khung).

# Constantinople
Sau khi đã chiếm được quyền cai trị Đế quốc Đông Rôma, hoàng đế Constantinô đã rời thủ phủ của mình đến thành phố Byzantine, lấy tên mình đặt cho thành phố này là Constantinople. Và ngày nay, chúng ta biết đến thành phố này là Istanbul, thuộc Thổ Nhĩ Kỳ. Hầu hết các vị kế nhiệm hoàng đế Constantinô là các Kitô hữu. Duy chỉ có hoàng đế Julian Kẻ Bội Giáo (†363) đã cố gắng tái lập lại thế giới ngoại giáo nhưng thất bại.
Năm 380, hoàng đế Theodosius (379-395) bằng chiếu chỉ đã xác nhận chân lý trong Kinh Tin Kính của Công đồng Nicêa, một công đồng chính của Hội Thánh đã nhóm họp năm 325 (xem 2.23). Với những tuyên bố của hoàng đế Theodosius, đức tin của Hội Thánh Công Giáo đã trở nên quốc giáo, Thánh Ambrôsiô (†397), giám mục Milan, đã có một ảnh hưởng quan trọng trên vị hoàng đế này.

# Đông và Tây
Những cuộc xâm lăng và xung đột nội bộ đã phá vỡ mối hiệp nhất của đế quốc này, và một lần nữa đưa tới chia rẽ thành Đông và Tây. Qua dòng thời gian, những khác biệt giữa Đông và Tây của đế quốc này tăng lên và làm suy yếu sự hiệp nhất của Hội Thánh.
Phía Đông của Đế quốc Rôma gồm các địa phận quan trọng thuộc về Hội Thánh được gọi là các Toà thượng phụ: Alexandria, Antiokia, và Giêrusalem. Sau này, Constantinople trở thành 1 Toà thượng
phụ (xem 2.21).
Giáo hoàng, giám mục của Rôma, là Thượng phụ của phía Tây. Thậm chí khi Đế quốc Tây Rôma bắt đầu sụp đổ, và nhiều lần thành phố Rôma bị chiếm đóng, giáo hoàng đã lãnh đạo Hội Thánh và bảo vệ nền văn minh. Ví dụ Đức Giáo Hoàng Lêô Cả đã thuyết phục tướng Attila không cướp phá Rôma năm 452.